By Tolga Şahin 
İklim değişikliği ve artan sıcaklıklar, hava kirliliği sorununu daha da ön plana çıkarıyor. Özellikle büyük şehirlerde, hava kalitesi insan sağlığını tehdit eden en önemli faktörlerden biri olarak dikkat çekiyor. Bilim insanları, bu çevresel değişimlerin insan vücudu ve psikolojisi üzerindeki etkilerini daha iyi anlamak amacıyla günlük hayatta yaygın olarak kullanılan teknolojilere yönelmiş durumda.
Yeni bir pilot çalışma, New York Şehir Üniversitesi araştırmacıları tarafından gerçekleştirildi. Bu araştırmada, akıllı saatler, telefonlardaki GPS verileri ve gün içinde yapılan kısa duygu durum anketleri bir araya getirildi. Katılımcılar, yaklaşık bir ay boyunca Fitbit akıllı saat kullandı ve gün içerisinde birkaç kez duygu durum anketlerini yanıtladı. Araştırmacılar, katılımcıların GPS verileri ile bu anketleri eşleştirerek, bireylerin sıcaklık, azot dioksit, partikül madde ve kükürt dioksit gibi kirleticilere ne ölçüde maruz kaldığını belirlemeye çalıştı.
Çalışma sonuçları, sıcaklık ve azot dioksit maruziyetinin kalp atış hızı değişkenliği ile ilişkili olduğunu ortaya koydu. Kalp atış hızı değişkenliği, bireylerin stres sonrasında toparlanma yetenekleri hakkında önemli bilgiler sunuyor. Ayrıca, kükürt dioksit maruziyeti ile katılımcılarda artan sinirlilik ve umutsuzluk hissi arasında bir bağlantı belirlendi. Bu durum, hava kirliliğinin yalnızca fiziksel sağlığı değil, ruh halini de olumsuz etkileyebileceğini göstermekte.
Araştırmanın dikkat çekici bir diğer bulgusu ise yüksek sıcaklık maruziyetinin daha az üzgünlük hissi ile ilişkili olmasıydı. Bilim insanları, bunun sıcak havalarda insanların dışarıda daha fazla zaman geçirmesi ve sosyal etkileşimde bulunmasıyla alakalı olabileceğini ifade etti. Ancak bu ilişkinin daha iyi anlaşılabilmesi için daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulmakta.
Bu çalışma, çevre sağlığı araştırmalarını tüketici elektroniği ile bir araya getirmenin önemli bir örneğidir. Akıllı saat, GPS ve anket verileri birleştirildiğinde, bireylerin gün içindeki çevresel maruziyet profilleri oluşturulabiliyor. Bu teknoloji, ileride doktorlar için de büyük bir yardımcı olabilir. Örneğin, hava kirliliğinin yüksek olduğu bir bölgede uzun süre kalan bir bireyin kalp ritmi, stres seviyesi veya ruh hali gibi değişkenler izlenebilir. Böylece risk altındaki bireyler için erken uyarı sistemleri geliştirilebilir.
Ancak bilim insanları, bu çalışmanın henüz erken aşamasında olduğunu ve pilot araştırmanın küçük bir örneklemle yapıldığını belirtiyor. Sonuçların daha kesin tıbbi çıkarımlar yapabilmesi için daha geniş ölçekli araştırmalara ihtiyaç var. Araştırma ekibi, sistemi daha kullanıcı dostu hale getirerek kapsamlı bir çalışmada kullanmaya başlamış durumda. Uzmanlar, bu yaklaşımın özellikle çocuklar, hamileler, evsizler ve hava kirliliğine daha fazla maruz kalan gruplar için önemli olabileceğini vurguluyor. Çünkü çevresel etkilerin çocukların beyin gelişimi ve davranışları üzerinde uzun vadeli etkileri olabiliyor.
Giyilebilir teknolojiler, günümüzde genellikle adım saymak, uyku ve kalp ritmi takibi gibi işlevler için kullanılıyor. Ancak bu araştırma, akıllı saatlerin gelecekte yalnızca kişisel performans izlemekle kalmayıp, yaşadığımız çevrenin vücudumuz üzerindeki etkilerini takip etmekte de kullanılabileceğini gösteriyor.